Zmiany w osobowosci i zachowaniu
Zmiany w zachowaniu i osobowości osób zażywających środki psychoaktywne
Zachowania osób zażywających środki psychoaktywne są do siebie podobne. Jest to konsekwencją zmian zachodzących w osobowości jednostki uzależnionej. Zmiany w zachowaniu związane z narkotykami są nierzadko wcześniej spostrzegane przez dalsze otoczenie niż przez rodziców, mimo że chodzi o tak jawne formy, jak wygląd czy aktywność fizyczna.
PROFIL OSOBOWOŚCI MŁODEGO NARKOMANA:
- Izolacja od rodziny, spędzanie większości czasu w swoim pokoju, unikanie wspólnych posiłków i innych kontaktów z rodziną, krewnymi;
- Nawiązywanie ukrywanych przed rodzicami kontaktów z innymi narkomanami lub z młodzieżą sprawiającą kłopoty wychowawcze, które ukrywa się przed rodzicami;
- Częste wybuchy gniewu, wrogości przejawiane wobec rodziców, nauczycieli, zarówno w słowach, jak i zachowaniu werbalnym;
- Niemożność kierowania przez rodziców nastolatkiem, który żyje własnym życiem i nie dzieli się z nimi swoimi przeżyciami;
- Brak efektów w zmianie jego zachowania, przyrzeka poprawę, lecz jej nie dotrzymuje;
- Dominuje obniżony nastrój, nasila się lęk i niepokój, pojawiają się myśli i zamiary samobójcze.
Jeżeli dziecko zażywa narkotyki, to niemożliwe jest, aby rodzice nie zauważyli zmian zachodzących prawie we wszystkich sferach jego życia.
Oto grupy sygnałów ostrzegawczych, które wskazują na zażywanie i nadużywanie narkotyków:
- zmiany w osobowości
- zmieny aktywności i nawyków
- kolizji z prawem
- zmiany w wyglądzie
- używanych akcesoriów
Występowanie kilku sygnałów należących do jednej grupy wzmacnia słuszność podejrzeń związanych z zażywaniem lub nadużywaniem środków psychoaktywnych. Sygnały dwuch ostatnich grup, dotyczące oznak fizycznych i zmian wyglądu oraz akcesoriów, pozwalają domniemywać, jakich dziecko używa środków, w jakich ilościach i od jak dawna.
Najważniejsze sygnały ostrzegawcze należące do trzech pierwszych kategorii:
ZMIANY W OSOBOWOŚCI
- Nowe rysy osobowości
- Brak dojrzałości
- Zmiany w kontaktach z rodzicami i rodziną
- Zmiany w kontaktach koleżeńskich
- Brak dążeń
- Niska samoocena
- Zaprzeczanie, kłamstwa
- Spóźnianie się
- Lęk i paranoja
- Brak instynktu samozachowawczego
- Wrogość lub agresja skierowana przeciwko innym i sobie
ZMIANY W AKTYWNOŚCI I NAWYKACH
- Nieuzasadnione nieobecności w domu
- Zaniedbywanie obowiązków domowych
- Wygląd pokoju
- Przyjaźnie i porozumiewanie się z ludźmi
- Zmiana nawyków żywieniowych
- Kradzieże i własne skrytki
- Wiara lub kulty
- Język
- Problemy związane ze szkołą
- Problemy związane z pracą
KOLIZJE Z PRAWEM
- Oskarżenia o przestępstwo
- Przestępstwa połączone z agresją
Ponieważ bardzo ważna jest umiejętność odczytania różnych oznak kontaktu dziecka z narkotykiem, co zmniejsza wątpliwości i stanowi punkt wyjścia do dalszych decyzji, warto również przytoczyć i ten bogaty katalog zmian obserwowanych w osobowości oraz w jawnych zachowaniach dzieci i młodzieży, związanych z uzależnieniem od środków odurzających.
Czasem można mieć wątpliwość, czy obserwowane zmiany nie wynikają z problemów dorastania. Na ogól jednak zmiany w osobowości oraz w zachowaniu związane z okresem dorastania nie są tak dramatyczne i rodzice nadal mają poczucie, że jest to ich własne dziecko. Natomiast w przypadku zmian spowodowanych narkomanią zmiany są bardziej drastyczne, a dziecko staje się inne, obce.
Zobacz takze:
Co warto wiedzieć?
Narkotyki
Fazy uzależnienia
Pomoc uzależnionym
Kto używa narkotyków
Wybór narkotyku
Przyzwyczajenie a uzależnienie
Rodzaje uzależnienia
Oznaki zażywania środków odurzających